populisme
Politicoloog André Krouwel: 'Meebashen met populisten heeft grote gevolgen'
Gepubliceerd op: 17 februari 2010
Volgens Krouwel brokkelt door toedoen van populisten het vertrouwen in het hele politieke systeem af. ‘Populisten winkelen vaak selectief in een of twee onderwerpen. Het effect daarvan is dat er besmettingsgevaar is voor het hele politieke systeem. Er zijn natuurlijk enkele grote problemen, maar er gaat ook heel veel goed.’
Hameren op misstanden
Krouwel baseert zich op eigen onderzoek in België. ‘We hebben tijdens huis-aan-huisgesprekken gevraagd of mensen minder systeemvertrouwen hebben. Als populisten hameren op misstanden , ondermijn je dat vertrouwen.’ De Nederlandse metingen worden volgende maand bekend. ‘Maar ook hier heeft het een danige knauw gekregen.’
Werkwijze
Andere politici hebben last van de werkwijze van populisten. ‘Populisten creëren een idee dat het systeem niet deugt. Zij vertegenwoordigen geen verontwaardigde burgers die dat vinden, maar mobiliseren mensen juist onder die noemer. De aanbodkant creëert de vraag. Wij gaan daar nog nader onderzoek naar doen, maar bijvoorbeeld christendemocraten zeggen ook tegen mensen dat zij christendemocraat zijn.’
Meebashen
Als populisten roepen dat iedereen faalt of incompetent is, moeten andere partijen niet gaan “meebashen”, vindt Krouwel. ‘Dat populisten zoiets roepen is niet zo erg. Pas als landelijke partijen, zoals de VVD, meedoen, krijg je een groter probleem. Dan ligt het systeem onder vuur. CDA en VVD zetten zichzelf trouwens in de hoek, want zij, en de PvdA, hebben het beleid de afgelopen vijftig jaar in de steigers gezet. Ze moeten juist ageren tegen het populistische verhaal. We hebben een vrij goed geregeerd land, met weinig corruptie en hoge mate van integriteit. Nederland is op enkele Scandinavische landen na het gelukkigste land ter wereld. Juist door de polderdemocratie, het meepraten en meeonderhandelen.’
Stichting Waterland (www.waterlandstichting.nl) is een progressieve denktank die 'de linkse leegte te lijf gaat en antwoorden wil formuleren op de nieuwe uitdagingen van deze tijd'. De stichting wilde begin 2009 een serie van drie debatten onder de titel ‘Integratie, populisme en liberalisme’organiseren omdat ze van mening zijn dat we het in Nederland niet eens over het integratiebeleid. Populistisch rechts heeft het onderwerp gekaapt en partijen ter linkerzijde, de PvdA voorop, worstelen zowel met een inhoudelijk antwoord als met de toon waarop de discussie moet worden gevoerd. Inhoud en toon zijn moeilijk van elkaar te scheiden: gaat het om de zaak of speelt men op de persoon? Populisten zien vaak het verschil niet. Maar het is te gemakkelijk om hen af te doen als simpele volksmenners. In de huidige mediademocratie worden laagopgeleide kiezers die Den Haag de rug hebben toegekeerd, opnieuw bereikt door politici met een boodschap maar vooral met een bekend gezicht (Fortuyn, Verdonk, Wilders). Populisme is misschien een noodzakelijke politieke stijlfiguur, die ook (links)liberale vertolkers nodig heeft. D66-leider Alexander Pechtold lijkt die rol bijvoorbeeld op te pakken. Hij stelt zich daarmee lijnrecht op tegenover rechtse liberalen zoals Verdonk en Wilders (en eerder Bolkestein en Fortuyn), die het liberalisme in conservatieve en nationaal-populistische richting ombuigen. Dit roept een aantal vragen op. Zijn liberalisme en populisme verklaarde vijanden of bestaat er ook een samenhang tussen beide? Wat moet het antwoord zijn van linkse democraten op de uitdaging van het populisme?
Samen voor ons eigen. Symposium over populisme in de Nederlandse politiek
donderdag 30 oktober 2008, 19.30 – 22.15 uur, LUX, Nijmegen
8th lecture in the lecture series of SID-Netherlands 2006 – 2007 on:
Democracy and Development
Democracy and Populism
By Daniel Kaufmann
Director, Global Programs, World Bank Institute
Dreigt Nederland in de val van gemakzuchtig populisme te stappen?
Gepubliceerd op: 19 maart 2007
In de NRC van 17/18 maart (bijlage Opinie & Debat) schrijft oud-hoogleraar sociologie J.A.A. van Doorn 'dat de Nederlandse bevolking, ooit blind voor het ‘multiculturele drama’, nu met open ogen in de val van een gemakzuchtig populisme dreigt te stappen.'
Tweedelige debatserie over de relatie burger - politiek.
Activiteiten
Geen activiteiten in de komende periode gevonden.
Nieuwsbrief
