FORUM-Jaarlezing 2007; De digitale diaspora

ICT heeft zich in een onvergelijkbaar rap tempo ingenesteld in vrijwel alle domeinen van ons dagelijkse leven. Dit zien we vooral bij jongeren - de digital natives - die permanent verbonden zijn met leeftijdgenoten of op zoek gaan naar zichzelf. Het internet is broedplaats, vrijplaats en schuilplaats tegelijk. Als je je niet thuis voelt in de echte wereld, gebruik je ICT om die naar je hand te zetten. De digitale wereld is in die zin dubbel virtueel. Een spiegel van de ‘echte werkelijkheid’.
Die virtualiteit maakt de digitale wereld ook interessant voor de multiculturele samenleving. Digitale technologie speelt een belangrijke rol in de zoektocht naar identiteit van de kinderen van migranten.
ICT verbindt hen letterlijk met netwerken in het land van herkomst en tegelijk met netwerken in het land waar zij wonen. Die transnationaliteit met alle bijbehorende spanningen en kenmerkend voor mensen die leven in de diaspora, zien we in verhevigde vorm terug in de digitale wereld. ICT wordt gebruikt om een virtueel thuisland te creëren met elementen van de oude en de nieuwe wereld. Maar biedt evenzeer een vruchtbare voedingsbodem voor radicale emancipatie en voor het uitspelen en organiseren van conflicten en tegenstellingen. Door digitale technologie wordt het multiculturele drama op scherp gezet.